Van Dom tot Dam: 39 van de 57 miljoen

Op de Demkabrug over het Amsterdam-Rijnkanaal moet je afstappen als er iemand tegemoet komt. Haarspeldbochten, hekwerken, net te smal. RTV Utrecht omschrijft hem als zeer smal en onveilig. En precies die brug krijgt in het nieuwe akkoord voorlopig geen nieuwe brug, maar betere hekken.

Dat akkoord is er wel, en dat is het nieuws. De provincie Utrecht, de Vervoerregio Amsterdam en de vier gemeenten waar de route doorheen loopt, zijn het eens geworden over de doorfietsroute Van Dom tot Dam tussen Utrecht en Amsterdam, meldt RTV Utrecht. Vervoerregio-bestuurder Marja Ruigrok schreef op 18 september op X dat ze ervoor getekend heeft. De route stond al in 1990 in overheidsplannen. Aanleg begint in 2028.

39 van de 57 miljoen gaat naar één tunnel die er in 2032 ligt

De totale kosten zijn zeker 57 miljoen euro. Daarvan gaat 39 miljoen naar de Boorstraattunnel in Utrecht, tussen de Tweede Daalsedijk en de spoorlijn naar Amsterdam. Dat is 68 procent van het budget voor één object, en dat object staat gepland voor 2032, vier jaar nadat de schop de grond in gaat.

Die tunnel is niet alleen voor fietsers. Hij is volgens de provincie ook nodig voor de nieuwe woonwijken Wisselspoor, Werkspoor en de Cartesiusdriehoek. Dat is eerlijk opgeschreven, maar het betekent wel dat de fietsroute de rekening draagt van een stedelijke ontsluiting die er sowieso moest komen. Haal die 39 miljoen eruit en de hele verbinding Utrecht-Amsterdam kost 18 miljoen: fietspaden op Lage Weide, vrijliggende paden op de Niels Bohrweg en de Rutherfordweg, de Westkanaaldijk helemaal als fietsstraat, verlichting op donkere stukken, een goede aansluiting op de nog te bouwen fietsbrug bij Nieuwer ter Aa, en in Abcoude meer ruimte in het stationsgebied plus een aanpak van de bestaande kleine fietsbrug.

Het duurste onderdeel is niet het gevaarlijkste onderdeel

Hier neemt deze site stelling. Een route die in 1990 werd bedacht en waarvan het sluitstuk in 2032 klaar is, mag je best 42 jaar noemen. Maar dat is niet het bezwaar. Het bezwaar is de volgorde. Het stuk dat als onveilig te boek staat, de Demkabrug, wordt afgedaan met betere haarspeldbochten en hekwerken omdat een nieuwe brug meer geld kost dan er ligt. Ondertussen staat 39 miljoen gereserveerd voor een tunnel die pas over zes jaar wordt gebouwd.

Als de baten van deze route zo ruim opwegen tegen de kosten als de provincie stelt, dan zijn dat baten van mensen die nu al fietsen en nu al over die brug moeten. Een onveilige schakel repareren levert eerder rendement op dan een tunnel bij een wijk die nog gebouwd wordt. Gedeputeerde André van Schie wil van de fiets voor steeds meer mensen een logisch, aantrekkelijk en gezond alternatief maken. Dat begint bij het stuk waar je nu afstapt.

De criticus op X heeft ongelijk en stelt de goede vraag

Binnen een uur na het bericht stond er op X: waanzin, 60 miljoen voor bijna geen fietsers. Dat klopt niet. Tussen Utrecht en Amsterdam liggen Maarssen, Breukelen, Abcoude en bedrijventerrein Lage Weide, en het overgrote deel van deze route bestaat al en wordt opgeknapt; het is geen fietspad door de leegte.

Toch zit er een terecht punt in, en dat moeten wij als voorstander van fietsinfrastructuur toegeven. De provincie schrijft dat uit onderzoek blijkt dat de verwachte voordelen ruim opwegen tegen de kosten, maar dat onderzoek zit niet bij het bericht en er staat geen enkel getal bij. Geen verwachte fietsers per dag, geen reistijdwinst, geen verschuiving vanaf de A2. Wie 57 miljoen uitgeeft, mag dat getal laten zien. Dat wij het eens zijn met de uitkomst maakt de onderbouwing niet sterker.

Check je remmen voor je daar de haarspeldbochten in gaat

Tot er iets aan de Demkabrug gebeurt, blijft het jouw probleem op jouw fiets. Knijp deze week een keer op stilstand je voor- en achterrem in en kijk hoeveel speling er in de hendel zit voor hij pakt. Op een smalle brug met bochten en hekken is dat het verschil tussen afremmen en tegen een hek aan komen. Hoe je dat afstelt staat bij remmen afstellen, en voor hydraulische schijfremmen bij een slepende schijfrem verhelpen. Ga je die route straks dagelijks rijden, dan wordt ook de juiste bandenspanning een ding: bij woon-werkafstanden van dertig kilometer scheelt een halve bar merkbaar in je benen. De rest van het onderhoud staat in ons onderhoudsschema, en de losse uitleg per klus op fietsstad2008.

Het besluit over de Demkabrug komt eerder dan 2028

De gemeente onderzoekt nu of er een nieuwe brug over het Amsterdam-Rijnkanaal kan komen, en daarvoor is volgens de provincie meer geld nodig. Dat onderzoek loopt los van de startdatum van de aanleg. Komt er een positief besluit mét dekking, dan is deze route serieus. Blijft het bij hekwerken terwijl de tunnel doorgaat, dan is Van Dom tot Dam vooral een tunnel in Utrecht met een fietspad eraan vast.